یکی از اولین سؤالهایی که برای هر سرمایهگذار پیش میاد اینه که اگه یه پروژه به تعهداتش عمل نکنه، تکلیف سرمایه چی میشه؟
در تأمین مالی جمعی، همیشه ممکن است پروژهها با تأخیر یا مشکل در پرداخت سود روبهرو شوند. اما برای این وضعیتها، سناریوهای مشخصی در نظر گرفته شده تا از حقوق سرمایهگذاران محافظت شود. این فرآیندها در تمام سکوهای رسمی، زیر نظر شرکت فرابورس ایران انجام میشود.
سه سناریوی رایج در این شرایط به شرح زیر است:
🟢 سناریو اول: درخواست مهلت بیشتر توسط متقاضی
اگر متقاضی بهصورت شفاف اعلام کند که چند روز مهلت نیاز دارد:
عامل و نهاد ناظر درخواست را بررسی میکنند.
در صورت تأیید، چند روز مهلت داده میشود.
اگر تا پایان مهلت پرداخت سود انجام شود، مشکل برطرف شده و متقاضی توانسته چالش را پشت سر بگذارد.
اما اگر متقاضی در این مهلت توان پرداخت نداشته باشد:
بازرسی کامل از متقاضی و جریان طرح انجام میشود.
اگر مشخص شود متقاضی قادر به ادامه طرح نیست، فرایند خاتمه طرح آغاز میشود.
عامل از محل تضامین و وثایق متقاضی و ضامن اقدام به وصول اصل سرمایه مشارکتکنندگان و تسویه زودهنگام طرح میکند.
همچنین برای مشخص شدن دلایل شکست طرح و بررسی جرایم متقاضی یا سود محقق شده، موضوع از مسیرهای قانونی و رسمی پیگیری میشود تا حقوق مشارکتکنندگان حفظ شود.
🟡 سناریو دوم: تأخیر در پرداخت توسط متقاضی بدون اطلاع قبلی
اگر متقاضی بدون اطلاع قبلی به تعهدات خود عمل نکند:
- بازرسی کامل از متقاضی انجام میشود تا روند اجرای طرح و دلایل عدم پرداخت مشخص گردد.
اگر صرفاً یک وقفه کوتاه چند روزه وجود داشته باشد، به متقاضی مهلت داده میشود تا تعهداتش را انجام دهد و پروژه به سرانجام برسد.
اگر بازرسی نشان دهد که متقاضی با مشکلات جدی یا تخلف مواجه است:
- عامل مطابق قرارداد از محل وثایق و تضامین متقاضی و ضامن، اصل سرمایه مشارکتکنندگان را وصول و اجرای طرح را خاتمه میدهد.
- برای مشخص شدن حقوق مشارکتکنندگان و دریافت مطالبات، موضوع از مراجع قانونی و رسمی پیگیری میشود.
🔴 سناریو سوم: شرایط بحرانی و ویژه
در شرایط خاص مثل:
زلزله
جنگ
قطعی سراسری اینترنت
بحرانهای اقتصادی
که ممکن است اجرای طرح را به خطر بیندازد:
عامل با هماهنگی نهاد ناظر، به متقاضیانی که از شرایط ویژه آسیب دیدهاند، مهلت اضافی مشخص میدهد.
اگر متقاضی طی این مهلت موفق به عمل به تعهدات شود و توان ادامه طرح تأیید گردد، مشکل رفع شده در نظر گرفته شده و پروژه ادامه پیدا میکند.
در صورتی که متقاضی طی مهلت موفق به ایفای تعهدات نشود، کمیتهای با حضور عامل، نهاد ناظر و نماینده متقاضی تشکیل میشود تا درباره ادامه یا خاتمه پروژه تصمیمگیری کند.
💡 جمعبندی
این سناریوها چارچوب کلی هستند تا مشارکتکنندگان با سناریوهای مختلف آشنا شوند و بدانند چگونه مطالباتشان وصول میشود و چه کمکهایی به متقاضیان میشود.
در واقعیت، عواملی مثل:
شرایط حاکم بر کشور
چالشهای متفاوت طرحها
ابلاغیههای نهاد ناظر و شرکت فرابورس
میتوانند روندها را کمی متفاوت کنند.
تمامی اخبار و پیگیریهای هر طرح بهصورت شفاف در بخش «دیدهبان شفافیت» هر طرح قابل مشاهده است. همچنین میتوانید برای دریافت آخرین اخبار، اطلاعیهها و ابلاغیههای رسمی مرتبط با تأمین مالی جمعی، وبسایت فرابورس ایران را بهصورت مستمر دنبال کنید.

